Chiến tranh đã lùi xa, nhưng vẫn còn nhiều liệt sĩ chưa xác định được danh tính, nhiều gia đình vẫn đau đáu nỗi niềm chờ đợi một ngày tìm thấy người thân. Đằng sau mỗi phần mộ chưa có tên là một câu chuyện còn dang dở; phía sau mỗi gia đình là nhiều thập kỷ tìm kiếm trong hy vọng và khắc khoải. Bởi vậy, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ không chỉ mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc mà còn thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, sự tri ân của Đảng, Nhà nước và Nhân dân đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Thực hiện chỉ đạo của Bộ Công an, UBND tỉnh và Công an tỉnh Tuyên Quang về triển khai Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin”, lực lượng Công an đã phát huy vai trò nòng cốt trong công tác quản lý dân cư, quản lý dữ liệu dân cư và phối hợp chặt chẽ với các ngành chức năng rà soát, xác minh thông tin thân nhân liệt sĩ, lập danh sách, hướng dẫn và tổ chức thu nhận mẫu ADN theo đúng quy định, đây là công việc đòi hỏi sự chính xác, trách nhiệm và cả sự kiên trì. Mỗi thông tin về thân nhân liệt sĩ đều phải được đối chiếu với nhiều nguồn dữ liệu khác nhau; từng địa chỉ, từng mối quan hệ huyết thống được xác minh cẩn trọng; từng hồ sơ được bổ sung, hoàn thiện để bảo đảm tính chính xác trước khi phục vụ việc thu nhận và đối sánh ADN. Có những trường hợp thân nhân đã chuyển nơi cư trú, nhiều gia đình không còn đầy đủ giấy tờ hoặc người thân trực hệ đã cao tuổi, việc xác minh vì thế càng đòi hỏi sự tận tâm và phối hợp chặt chẽ giữa lực lượng Công an với chính quyền cơ sở, các ban, ngành, đoàn thể; hình ảnh cán bộ Công an xã đến từng gia đình để tuyên truyền, vận động, giải thích ý nghĩa của việc thu nhận mẫu ADN đã trở nên quen thuộc. Bằng tinh thần trách nhiệm, sự gần gũi và thái độ tận tình, cán bộ, chiến sĩ giúp người dân hiểu rằng mỗi mẫu sinh phẩm được thu nhận hôm nay có thể là chìa khóa để mở ra cơ hội xác định danh tính của một người liệt sĩ sau hàng chục năm chưa biết tên. Đó không chỉ là một thủ tục hành chính hay một quy trình kỹ thuật, mà còn là sự gửi gắm niềm hy vọng của biết bao gia đình.
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, nhiều cán bộ, chiến sĩ đã chứng kiến những khoảnh khắc đầy xúc động khi thân nhân liệt sĩ nâng niu những kỷ vật ít ỏi còn lại của người thân, kể lại ký ức về người con, người anh, người chồng đã lên đường chiến đấu và mãi mãi không trở về. Những câu chuyện ấy càng nhắc nhở mỗi cán bộ Công an về ý nghĩa lớn lao của công việc mình đang thực hiện. Sau những con số, những dữ liệu và hồ sơ là những số phận, là khát vọng đoàn tụ của các gia đình và là trách nhiệm thiêng liêng đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.
Trong thời đại chuyển đổi số, việc khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các hệ thống dữ liệu chuyên ngành đã tạo điều kiện thuận lợi cho công tác rà soát, xác minh thông tin thân nhân liệt sĩ. Với lợi thế trong quản lý dữ liệu dân cư, lực lượng Công an đã góp phần rút ngắn thời gian xác minh, hạn chế sai sót, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan chức năng. Sự kết hợp giữa công nghệ hiện đại với tinh thần trách nhiệm của mỗi cán bộ, chiến sĩ đang mở ra thêm nhiều cơ hội để trả lại tên cho những người đã ngã xuống.
Mỗi hồ sơ được hoàn thiện, mỗi mẫu ADN được thu nhận đúng đối tượng, mỗi thông tin được xác minh chính xác đều góp thêm một tia hy vọng cho hành trình tìm lại danh tính các Anh hùng liệt sĩ. Công việc ấy không ồn ào, không có những chiến công được đo đếm bằng những con số nổi bật, nhưng lại mang giá trị nhân văn sâu sắc, góp phần xoa dịu nỗi đau chiến tranh và thực hiện tâm nguyện của biết bao gia đình trên khắp mọi miền đất nước. Bằng sự tận tụy trong từng hồ sơ, sự cẩn trọng trong từng thông tin và trách nhiệm trong từng mẫu ADN được thu nhận, lực lượng Công an tỉnh Tuyên Quang đang âm thầm góp sức vào hành trình tìm lại tên tuổi cho các Anh hùng liệt sĩ. Đó không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là sự tri ân bằng hành động, là nghĩa cử cao đẹp tiếp nối đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc, để ký ức về những người đã hy sinh mãi được gìn giữ và để mỗi người con của Tổ quốc đều có cơ hội trở về với quê hương, với gia đình bằng chính tên tuổi của mình.
Thực hiện: Chẩu Diệm
