Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh phổ biến kiến thức pháp luật về phòng, chống ma túy cho đoàn viên, công nhân lao động Công ty Cổ phần công nghiệp và xuất nhập khẩu lâm nghiệp Hà Giang.
Luật mới, yêu cầu mới trong công tác phòng, chống ma túy
Luật Phòng, chống ma túy số 120/2025/QH15 gồm 8 chương, 56 điều, được ban hành nhằm tiếp tục hoàn thiện cơ sở pháp lý cho công tác phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và vi phạm pháp luật về ma túy; quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy; tổ chức cai nghiện, quản lý sau cai nghiện và kiểm soát các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy.
Ngay sau đó ngày 15/5/2026 Chính phủ đã ban hành Nghị định số 163/2026/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật cũng có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Đây là cơ sở quan trọng để các cơ quan, đơn vị, địa phương tổ chức thực hiện thống nhất, đồng bộ và phù hợp với yêu cầu thực tiễn.
Phòng, chống ma túy là trách nhiệm của mỗi người và cả cộng đồng
Một trong những nội dung đáng chú ý của Luật năm 2025 là bổ sung rõ trách nhiệm phòng, chống ma túy của cộng đồng. Quy định này khẳng định cuộc đấu tranh phòng, chống ma túy không thể chỉ dựa vào hoạt động của cơ quan chức năng mà cần sự tham gia chủ động, thường xuyên của người dân, gia đình, cơ sở giáo dục, cơ quan báo chí, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức xã hội.
Mỗi gia đình cần quan tâm, giáo dục con em về tác hại của ma túy; theo dõi những biểu hiện bất thường trong sinh hoạt, học tập và các mối quan hệ; kịp thời phối hợp với nhà trường, chính quyền và lực lượng Công an khi phát hiện nguy cơ liên quan đến ma túy. Tại khu dân cư, người dân cần phát huy tinh thần cảnh giác, tích cực tố giác hành vi vi phạm, không bao che, không tiếp tay và không để nhà ở, phòng trọ, phương tiện của mình bị lợi dụng để tổ chức sử dụng, tàng trữ hoặc mua bán trái phép chất ma túy.
Những nội dung mới người dân cần quan tâm
Thứ nhất, tăng cường quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy. Luật quy định cụ thể hơn về xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể, trách nhiệm chấp hành việc quản lý và thẩm quyền của Trưởng Công an cấp xã trong tổ chức quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy. Trường hợp người bị yêu cầu xét nghiệm không chấp hành, người có thẩm quyền có thể áp dụng biện pháp áp giải theo thủ tục hành chính đến địa điểm xét nghiệm theo quy định.
Thứ hai, bổ sung biện pháp giám sát điện tử. Biện pháp này được áp dụng để quản lý, giám sát một số trường hợp gồm người đang cai nghiện ma túy tự nguyện tại gia đình, cộng đồng; người đang điều trị nghiện bằng thuốc thay thế; người đang bị quản lý sau cai nghiện ma túy. Người bị áp dụng phải chấp hành quyết định, không tự ý tháo gỡ, phá hủy hoặc tác động làm rối loạn hoạt động của thiết bị và phải thông báo ngay cho Công an cấp xã khi thiết bị bị hư hỏng.
Thứ ba, quy định rõ hơn về thời hạn và quy trình cai nghiện. Theo Luật, thời hạn cai nghiện ma túy lần đầu là 24 tháng; đối với người cai nghiện lần thứ hai trở lên là 36 tháng. Việc quy định thời hạn thống nhất nhằm bảo đảm người nghiện có đủ thời gian thực hiện đầy đủ các giai đoạn của quy trình cai nghiện, phục hồi sức khỏe, thay đổi hành vi, học văn hóa, học nghề và chuẩn bị tái hòa nhập cộng đồng.
Thứ tư, tăng cường bảo vệ quyền lợi của người chưa thành niên và hỗ trợ tái hòa nhập. Luật bổ sung quy định trường giáo dưỡng tổ chức cai nghiện cho người từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi và bảo đảm quyền tiếp tục học văn hóa. Đồng thời, Luật chú trọng trách nhiệm của gia đình, cộng đồng trong quản lý, hỗ trợ người cai nghiện và người sau cai nghiện ổn định cuộc sống.
Nâng cao cảnh giác với ma túy “núp bóng”
Thực tế cho thấy các đối tượng có thể ngụy trang chất ma túy hoặc chất gây nghiện, chất hướng thần trong những sản phẩm có hình thức bắt mắt như bánh, kẹo, đồ uống, thuốc lá điện tử, thảo mộc hoặc viên nén không rõ nguồn gốc. Đặc biệt, thanh thiếu niên dễ bị lôi kéo bởi tâm lý tò mò, muốn thử cảm giác mới hoặc tin vào những lời quảng cáo sai lệch trên mạng xã hội.
Để chủ động phòng ngừa, mỗi người cần ghi nhớ:
1. Không sử dụng đồ ăn, thức uống, thuốc lá điện tử, viên nén hoặc sản phẩm không rõ nguồn gốc.
2. Không nhận giữ hộ, vận chuyển hộ hành lý, bưu phẩm, hàng hóa khi chưa biết rõ bên trong có gì.
3. Không thử ma túy dù chỉ một lần; không tham gia những cuộc tụ tập có biểu hiện sử dụng chất kích thích.
4. Khi phát hiện sản phẩm hoặc hành vi đáng ngờ, cần báo ngay cho gia đình, nhà trường hoặc cơ quan Công an gần nhất.
5. Chủ động hướng dẫn trẻ em, học sinh kỹ năng từ chối, thoát khỏi tình huống bị rủ rê, lôi kéo.
Mỗi người dân cần làm gì để góp phần phòng, chống ma túy?
Trước hết, mỗi cá nhân phải tự giác chấp hành pháp luật, tuyệt đối không trồng cây có chứa chất ma túy; không sản xuất, mua bán, tàng trữ, vận chuyển, chiếm đoạt hoặc sử dụng trái phép chất ma túy; không tổ chức, chứa chấp, lôi kéo người khác sử dụng trái phép chất ma túy. Mọi hành vi vi phạm đều bị xem xét xử lý nghiêm theo tính chất, mức độ và quy định của pháp luật.
Người dân cần chủ động cung cấp thông tin, tố giác tội phạm và vi phạm pháp luật về ma túy. Khi phát hiện địa điểm thường xuyên có người lạ tụ tập, có biểu hiện giao nhận hàng hóa bất thường, người có dấu hiệu lôi kéo thanh thiếu niên sử dụng chất kích thích hoặc hoạt động mua bán chất nghi là ma túy, cần kịp thời thông báo cho cơ quan Công an; không tự ý đối đầu với đối tượng để tránh nguy hiểm.
Mỗi gia đình cần xây dựng môi trường sống lành mạnh, thường xuyên trò chuyện, chia sẻ và quan tâm đến tâm lý của các thành viên. Khi phát hiện người thân có biểu hiện sử dụng trái phép chất ma túy hoặc nghiện ma túy, không nên che giấu, kỳ thị hay tự ý áp dụng các phương pháp điều trị thiếu cơ sở khoa học; cần liên hệ cơ quan Công an, cơ sở y tế hoặc chính quyền địa phương để được hướng dẫn.
Không kỳ thị, cùng hỗ trợ người sau cai nghiện làm lại cuộc đời
Phòng, chống ma túy không chỉ là ngăn chặn hành vi vi phạm mà còn bao gồm hỗ trợ người nghiện ma túy điều trị, phục hồi và tái hòa nhập cộng đồng. Sự kỳ thị, xa lánh có thể làm tăng mặc cảm, khiến người sau cai khó tìm việc làm và dễ quay trở lại môi trường cũ. Ngược lại, sự quan tâm của gia đình, cơ hội học nghề, việc làm phù hợp và sự đồng hành của cộng đồng là những điều kiện quan trọng giúp họ ổn định cuộc sống, phòng ngừa tái nghiện.
Các tổ chức, đoàn thể và khu dân cư cần tích cực tham gia tư vấn, giáo dục, giúp đỡ, giới thiệu học nghề, việc làm; đồng thời theo dõi, động viên người sau cai chấp hành pháp luật. Mỗi lời động viên đúng lúc, mỗi cơ hội việc làm và mỗi hành động cảm thông đều có thể góp phần giúp một người vượt qua mặc cảm, khôi phục niềm tin và trở thành công dân có ích.
Chung một quyết tâm - Vì cộng đồng không ma túy
Luật Phòng, chống ma túy năm 2025 tạo hành lang pháp lý đầy đủ hơn để nâng cao hiệu quả phòng ngừa, đấu tranh, quản lý, cai nghiện và hỗ trợ sau cai nghiện. Tuy nhiên, pháp luật chỉ thực sự đi vào cuộc sống khi mỗi người dân hiểu đúng, tự giác chấp hành và tích cực tham gia.
Vì sức khỏe của bản thân, vì hạnh phúc của mỗi gia đình và vì tương lai của thế hệ trẻ, hãy cùng nói không với ma túy; không thử, không giữ hộ, không vận chuyển, không bao che, không tiếp tay; tích cực phát hiện, tố giác hành vi vi phạm và chung tay xây dựng khu dân cư an toàn, lành mạnh, không ma túy.
Khi phát hiện người có biểu hiện liên quan đến ma túy hoặc các hành vi mua bán, tàng trữ, vận chuyển, tổ chức, chứa chấp sử dụng trái phép chất ma túy, người dân hãy kịp thời cung cấp thông tin cho lực lượng Công an để xác minh, xử lý; không tự ý tiếp cận, đối đầu với các đối tượng nhằm bảo đảm an toàn cho bản thân và cộng đồng.
Mọi thông tin phản ánh, tố giác về tội phạm và tệ nạn ma túy, đề nghị liên hệ:
Đường dây nóng Công an xã, phường nơi cư trú:
Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy - Công an tỉnh Tuyên Quang:
Số điện thoại đồng chí Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy: 0903.289.878
Thông tin của người cung cấp sẽ được tiếp nhận, xử lý theo quy định và bảo đảm bí mật theo quy định của pháp luật.
Trung Tuyến - Tuấn Anh
