Khi sân trường thành “lớp học nghiệp vụ”
Một hồi còi vang lên. Những hàng học sinh nhanh chóng di chuyển theo hướng dẫn. Ở một khu vực khác, các em lần lượt tiếp cận bình chữa cháy, quan sát cán bộ Công an thao tác rồi trực tiếp thực hành dưới sự giám sát của cán bộ chuyên môn. Không gian sân trường vì thế trở thành một lớp học đặc biệt. Ở đó, những kiến thức trong sách vở được chuyển hóa thành các tình huống cụ thể, gần gũi với đời sống học sinh. Thông qua các chương trình ngoại khóa, cán bộ Công an tỉnh Tuyên Quang giới thiệu cho học sinh những kiến thức cơ bản về cháy, nổ; hướng dẫn cách nhận biết các nguy cơ mất an toàn trong trường học, gia đình; đồng thời, phổ biến quy tắc xử lý khi phát hiện sự cố. Cách truyền đạt cũng được thay đổi theo từng lứa tuổi. Thay vì yêu cầu học sinh ghi nhớ máy móc, cán bộ tuyên truyền đặt ra câu hỏi, đưa ra tình huống và khuyến khích các em tự tìm phương án xử lý. Chính sự tương tác đó khiến một nội dung vốn được xem là “khó nhớ” trở nên gần gũi hơn.
Từ nghe đến làm
Điểm nhấn của các chương trình là phần thực hành. Dưới sự hướng dẫn của cán bộ Công an, học sinh được làm quen với bình chữa cháy, quan sát cấu tạo, nguyên lý sử dụng và thực hành các thao tác cơ bản. Những động tác tưởng đơn giản như tiếp cận đám cháy, lựa chọn vị trí đứng, hướng vòi phun hay thao tác với bình chữa cháy đều được hướng dẫn cụ thể. Cùng với đó, các tình huống giả định về cháy tại lớp học, khu vực sinh hoạt, sự cố do thiết bị điện… được đưa ra để học sinh tập phản ứng. Qua mỗi tình huống, cán bộ Công an phân tích những thao tác đúng, chỉ rõ hành vi có thể gây nguy hiểm và hướng dẫn cách lựa chọn phương án an toàn. Đây cũng là cách để các em hiểu rằng, trong một sự cố bất ngờ, việc xử lý theo bản năng chưa chắc đã an toàn. Kiến thức chỉ thực sự phát huy giá trị khi được chuyển thành phản xạ đúng.
Những “tuyên truyền viên” đặc biệt
Một điều thú vị sau mỗi buổi ngoại khóa là học sinh thường tiếp tục mang câu chuyện từ sân trường về nhà. Các em kể lại cách sử dụng bình chữa cháy, những điều cán bộ Công an lưu ý khi xảy ra sự cố, hay đặt câu hỏi với cha mẹ về lối thoát hiểm trong gia đình. Từ một buổi học, thông tin về an toàn PCCC có thêm một con đường để đi sâu vào đời sống. Đây chính là giá trị lâu dài của việc đưa giáo dục PCCC vào trường học. Học sinh không chỉ là đối tượng tiếp nhận kiến thức mà còn có thể trở thành cầu nối đưa những thông điệp an toàn đến gia đình. Ở góc độ này, mỗi chương trình ngoại khóa không đơn thuần là một hoạt động tuyên truyền theo chuyên đề, mà còn góp phần hình thành ý thức chấp hành các quy định về PCCC trong thế hệ trẻ.
Chủ động từ những điều nhỏ nhất
Thực tế cho thấy, nguy cơ cháy có thể xuất hiện từ những sơ suất rất đời thường. Vì vậy, bên cạnh hướng dẫn kỹ năng xử lý, lực lượng Công an dành nhiều thời gian giúp học sinh nhận diện các hành vi tiềm ẩn nguy hiểm như sử dụng điện không đúng cách, để vật dễ cháy gần nguồn nhiệt, nghịch lửa, sử dụng thiết bị điện thiếu an toàn... những nội dung này được truyền tải bằng ngôn ngữ gần gũi với lứa tuổi học sinh, gắn với chính không gian các em thường xuyên sinh hoạt, nhờ đó, yêu cầu bảo đảm an toàn không còn là những quy định xa rời thực tế mà trở thành những việc có thể thực hiện ngay trong lớp học và tại gia đình. Cùng với sự chủ động của học sinh, các chương trình còn tạo điều kiện để nhà trường rà soát, củng cố kỹ năng tổ chức xử lý tình huống và nâng cao trách nhiệm của cán bộ, giáo viên trong công tác bảo đảm an toàn trường học.
Đầu tư cho kỹ năng, xây dựng ý thức
Từ những buổi ngoại khóa sinh động, có thể thấy phương thức tuyên truyền PCCC đang được lực lượng Công an tỉnh Tuyên Quang triển khai theo hướng thiết thực hơn, nói ít hơn, cho học sinh trải nghiệm nhiều hơn; truyền đạt kiến thức đi đôi với rèn luyện thao tác. Hiệu quả của hoạt động không chỉ nằm ở việc một học sinh biết sử dụng bình chữa cháy hay nhớ được số điện thoại 114. Quan trọng hơn, các em biết quan sát, biết nhận diện nguy cơ, biết tìm kiếm sự trợ giúp và không hoảng loạn trước những tình huống bất ngờ. Mỗi buổi ngoại khóa khép lại, sân trường trở lại nhịp học tập thường ngày. Nhưng những thao tác vừa được thực hành, tình huống vừa được trải nghiệm sẽ còn ở lại trong nhận thức của học sinh. Đó cũng là cách công tác tuyên truyền PCCC được bắt đầu từ sớm, bằng những bài học cụ thể và gần gũi; để mỗi học sinh hôm nay không chỉ biết tự bảo vệ mình mà còn góp phần hình thành một môi trường học đường an toàn, chủ động và có trách nhiệm.
Thực hiện: Thu Hằng, Phòng Hậu Cần
