Luồng gió mới nơi vùng cao Cán Tỷ
Xã Cán Tỷ, tỉnh Tuyên Quang vốn là địa bàn có địa hình hiểm trở, nơi đồng bào dân tộc thiểu số chiếm đa số, trong đó dòng họ Cháng tại thôn Lùng Vái là một trong những dòng họ lớn, có uy tín lâu đời. Trước đây, do nhận thức pháp luật của một bộ phận người dân còn hạn chế, tình trạng tranh chấp đất đai, mâu thuẫn gia đình nhỏ lẻ hay nguy cơ mất an ninh trật tự (ANTT) vẫn còn tiềm ẩn, gây ảnh hưởng đến sự phát triển chung.
Quyết tâm thay đổi diện mạo quê hương, Đảng ủy, UBND xã Cán Tỷ đã chỉ đạo xây dựng mô hình “Dòng họ Cháng tự quản về an ninh trật tự, gắn với xây dựng nông thôn mới”. Qua thời gian triển khai, mô hình đã chứng minh được hiệu quả vượt trội, biến những quy ước, hương ước của dòng họ thành "lá chắn" vững chắc giữ gìn bình yên cho từng nếp nhà, đồng thời là đòn bẩy thúc đẩy chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới.

Điểm tựa bình yên và sức bật từ lòng dân
Có được thành công này, không thể không nhắc đến vai trò tiên phong, chủ động của lực lượng Công an xã Cán Tỷ. Ngay từ khi bắt đầu, Công an xã đã xác định việc dựa vào uy tín của các trưởng dòng họ, tộc trưởng là chìa khóa để giải quyết bài toán an ninh tại cơ sở.
Lực lượng Công an xã đã không quản ngại đường xá xa xôi, “bốn cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng dân tộc) với đồng bào. Các chiến sĩ đã trực tiếp tham mưu cho cấp ủy, chính quyền ban hành các nghị quyết, kế hoạch cụ thể; đồng thời trực tiếp hướng dẫn dòng họ Cháng xây dựng quy chế hoạt động theo hướng “Tự quản, tự phòng ngừa, tự bảo vệ”. Hằng tuần, hằng tháng, Công an xã đều cử cán bộ xuống tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật, thông tin về các phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm để người dân chủ động phòng ngừa.
Đồng chí Phạm Ngọc Pha, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Cán Tỷ cho biết: Mô hình dòng họ Cháng tự quản là một bước đi chiến lược mang tính đột phá. Trước đây, việc huy động sức dân trong xây dựng nông thôn mới gặp nhiều khó khăn. Từ khi mô hình đi vào hoạt động ổn định, hệ thống chính trị tại địa phương như được tiếp thêm sức mạnh. Sự gắn kết giữa phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc và phong trào xây dựng nông thôn mới đã tạo ra nguồn lực tổng hợp, giúp xã hoàn thành nhiều tiêu chí khó về hạ tầng và an ninh.

Thượng tá Hoàng Trung Dũng, Trưởng Công an xã Cán Tỷ nhấn mạnh: Công an xã Cán Tỷ xác định công tác vận động quần chúng là cốt lõi. Đối với dòng họ Cháng, Công an xã đóng vai trò định hướng, hỗ trợ pháp lý và nghiệp vụ, còn người dân là chủ thể thực hiện. Khi dòng họ đã tự giác thiết lập các tổ tuần tra, tự hòa giải các mâu thuẫn nhỏ ngay từ trong nôi gia đình, tình hình tội phạm và tệ nạn xã hội đã giảm rõ rệt, không có vụ việc đột xuất, bất ngờ xảy ra trên địa bàn.
Ông Cháng Mí Thào, người dân trong thôn Lùng Vái, xã Cán Tỷ phấn khởi cho biết: "Được cán bộ Công an xã giải thích, bà con trong họ hiểu ra rằng giữ gìn trật tự chính là bảo vệ cuộc sống của chính mình. Con cháu trong họ bảo nhau không vi phạm pháp luật, không nghe theo kẻ xấu. Khi có đường giao thông cần mở rộng, dòng họ chúng tôi đã tự nguyện đóng góp hàng trăm ngày công. Nhờ có các chú Công an hướng dẫn, dòng họ Cháng ngày càng đoàn kết, kinh tế phát triển, con cái được đi học đầy đủ.


Những quả ngọt từ mô hình tự quản gắn với nông thôn mới
Sự phối hợp chặt chẽ giữa Công an xã và dòng họ Cháng đã mang lại những kết quả toàn diện trên các lĩnh vực. Trong lĩnh vực bảo đảm an ninh trật tự: 100% thành viên dòng họ ký cam kết không vi phạm pháp luật, không mắc các tệ nạn xã hội. Các mô hình "Tổ tự quản", "Tiếng mõ an ninh" hoạt động hiệu quả, giải quyết dứt điểm các vụ việc xích mích nhỏ, thắt chặt tình làng nghĩa xóm. Về Xây dựng nông thôn mới: Tinh thần tự lực được khơi dậy mạnh mẽ. Dòng họ Cháng đã tiên phong trong phong trào cải tạo vườn tạp, chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi, phát triển kinh tế hộ gia đình để giảm nghèo bền vững. Đường làng ngõ xóm được bê tông hóa, vệ sinh môi trường được đảm bảo sạch sẽ.

Mô hình “Dòng họ Cháng tự quản về an ninh trật tự, gắn với xây dựng nông thôn mới” tại thôn Lùng Vái, xã Cán Tỷ chính là minh chứng sinh động cho việc phát huy sức mạnh tổng hợp của lòng dân, dưới sự dẫn dắt, định hướng đúng đắn của lực lượng Công an xã. Những kết quả đạt được không chỉ đem lại sự bình yên, ấm no cho dòng họ Cháng, mà còn là kinh nghiệm quý báu để tiếp tục nhân rộng ra các dòng họ, địa bàn khác trên toàn tỉnh.
Trận địa an ninh vững chắc nhất chính là trận địa lòng dân. Sự đồng lòng của người dân và tinh thần trách nhiệm của lực lượng Công an xã Cán Tỷ đang tiếp tục dệt nên những mùa xuân bình yên, no ấm trên vùng cao đá xám.
Hồng Hạnh